Nota Inwonersparticipatie Noordwijk

Participatie is in de gemeente Noordwijk een groot goed. Maar hoe geef je een participatietraject vorm? Wat zijn de uitgangspunten? Wie heeft welke rol? Wie heeft welke verantwoordelijkheid? Wanneer is participatie wel en wanneer niet wenselijk? En in welke mate is participatie mogelijk? Dat staat in de Nota Inwonersparticipatie.

Werkwijze participatietrajecten

In de nota staat een verbeterde werkwijze voor het vormgeven en uitvoeren van participatietrajecten. Met praktische handvatten voor de gemeentelijke organisatie. Om doelmatiger te participeren met inwoners bij het maken, uitvoeren of evalueren van gemeentelijk beleid. Het college heeft de nota aan de gemeenteraad voorgelegd. Om de uitgangspunten en rollen vast te stellen.

Rollen en verantwoordelijkheden

De nota verduidelijkt de verschillende rollen en verantwoordelijkheden. Met behulp van een participatieladder. De Nota Inwonersparticipatie benadrukt de meerwaarde van participatie en de goede balans tussen participatieve en representatieve democratie. Het is de rol en de verantwoordelijkheid van de gemeenteraad om deze balans te bewaken. 

Rollen gemeenteraad

De gemeenteraad kan in een participatietraject 4 verschillende rollen hebben:

  • Kaderstellend: geven van kaders met bestaand beleid. 
  • Controlerend: toetsen in de besluitvorming. Of het participatietraject en de opbrengst voldoen aan het beleids- en participatiekader. 
  • Volksvertegenwoordigend: adviseren over het betrekken van spelers en belanghebbenden op basis van kennis van de lokale situatie. 
  • Verbindend: uitleggen aan de samenleving waarom bepaalde groepen inwoners wel of niet betrokken worden. Waarom het proces op deze manier is vormgegeven. En hoe de afweging is gemaakt. De gemeenteraad organiseert zelf ook mogelijkheden om in gesprek te gaan met inwoners. 

Rollen college

Het college is als dagelijks bestuur verantwoordelijk voor de uitvoering van de Nota Inwonersparticipatie. Het college consulteert de gemeenteraad over het maatwerk-participatiekader indien het beleid/project aan een of meer voorwaarden voldoet:

  • Het beleid/project valt onder de bevoegdheid van de gemeenteraad.
  • Het beleid/project heeft een grote impact op de levens of leefomgeving van inwoners.
  • Het beleid/project is naar verwachting politiek of maatschappelijk gevoelig.  

Uitgangspunten nota

  • Bezint eer ge begint
    “We bereiden het goede gesprek voor. We maken hier vooraf bewuste en transparante keuzes over het gesprekdoel. Wie we uitnodigen. Wat de mogelijkheden en onmogelijkheden (participatiekader) zijn.”
  • Maatwerk
    “Participatie is maatwerk. En het speelveld is daarmee altijd anders. Voor iedereen is vanaf de start het participatiekader helder.” 
  • Creatieve ruimte
    “Er moet voor een goed gesprek creatieve ruimte zijn voor alternatieven of ‘accentverschillen’.” 
  • Gelijkwaardigheid
    “Alle gesprekspartners zijn gelijkwaardig. We sluiten geen inwoners uit, iedere stem telt.”
  • Diversiteit
    “We zoeken een diversiteit in belangen en standpunten aan tafel. We streven een representatieve groep deelnemers na. Maar dit is niet altijd nodig of mogelijk. Niet meedoen is ook oké.”
  • Participeren versterkt de democratie
    “Het participatietraject en de ‘opbrengst‘ moeten voor het bestuur en inwoners navolgbaar zijn. We zijn in het goede gesprek open over de dillema’s en afwegingen van ons bestuur.”
  • Heldere communicatie 
    “De communicatie is helder, tijdig en concreet. We kiezen uit onze ‘communicatiemiddelenmix’ voor een combinatie van online- en offline-methoden. Digitaal participeren we op een herkenbaar platform: samen.noordwijk.nl. Wanneer we enkel informeren blijven we goed luisteren. We staan altijd open voor reacties en ideeën.”
  • Agree to disagree
    “Wanneer we gezamenlijk inzien dat we er niet uit komen, benoemen we dat. We zijn helder over de vervolgstappen die men nog kan nemen in het vervolg besluitvormingsproces.”
  • Praktiseren en leren
    “Participatie is maatwerk en vraagt om vakmanschap. Dit doen we daadkrachtig en met durf. We blijven in de praktijk met en van elkaar leren.”

Meer lezen?